Nowa Ustawa o Rynku Pracy: zmiany, które ułatwią bezrobotnym powrót na rynek pracy

Z dniem 1 czerwca 2025 roku w życie weszła nowa ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia, która zastąpiła dotychczasową ustawę z 2004 roku. Nowe przepisy wprowadziły szereg istotnych zmian, które mają na celu usprawnienie funkcjonowania urzędów pracy oraz dostosowanie ich do wyzwań współczesnego rynku pracy. Główne założenie to stworzenie bardziej elastycznego i przyjaznego systemu wsparcia dla osób bezrobotnych, a także ułatwienie dostępu do usług zatrudnienia dla różnych grup społecznych i zawodowych.

Klient jako partner urzędu pracy

Jedną z kluczowych zmian jest nowa filozofia traktowania osób bezrobotnych. Zgodnie z nowymi przepisami, klient urzędu pracy przestaje być postrzegany jako petent, a staje się równorzędnym partnerem instytucji zatrudnienia. Urząd pracy ma pełnić funkcję doradczą i wspierającą, a nie tylko kontrolującą. Z tego powodu zmienia się sposób świadczenia pośrednictwa pracy – wybór oferty zatrudnienia oraz decyzja o podjęciu pracy będą zależne od samego bezrobotnego, a urzędnicy będą go wspierać w procesie wyboru odpowiedniego stanowiska, które najlepiej odpowiada jego kwalifikacjom i preferencjom.

Elastyczność kontaktu z doradcą

Nowe przepisy wprowadzają również elastyczne formy kontaktu z doradcą ds. zatrudnienia. Oprócz tradycyjnych wizyt w urzędzie, osoby bezrobotne będą mogły skorzystać z telefonicznych lub mailowych konsultacji. Dzięki temu proces poszukiwania pracy staje się bardziej dostępny, szczególnie dla osób, które z różnych powodów nie mogą regularnie stawiać się osobiście w urzędach pracy.

Rejestracja w urzędzie – nowe zasady

Dotychczas rejestracja w urzędzie pracy była uzależniona od miejsca zameldowania. Zgodnie z nowymi przepisami, osoby poszukujące pracy będą mogły rejestrować się w urzędzie właściwym dla miejsca zamieszkania, co stanowi istotne ułatwienie, szczególnie dla osób, które zmieniły miejsce zamieszkania lub pracują zdalnie. Zmiana ta pomoże również poprawić dostępność usług, szczególnie w miastach i regionach o dużym napływie migracyjnym.

Zniesienie ograniczeń wiekowych i możliwość rejestracji rolników

Wielu ludzi, szczególnie osoby starsze, miało utrudniony dostęp do form aktywizacji zawodowej z powodu wieku. Nowa ustawa znosi wszelkie ograniczenia wiekowe związane z korzystaniem z usług aktywizacji, co daje szansę na powrót do pracy wszystkim osobom bezrobotnym, niezależnie od ich wieku. Ponadto, rolnicy, którzy do tej pory nie mogli rejestrować się jako osoby bezrobotne, teraz będą mieli taką możliwość, co oznacza dla nich dostęp do wsparcia w zakresie doradztwa zawodowego i aktywizacji na rynku pracy.

Cyfryzacja usług – indywidualne konta online

Wprowadzenie cyfryzacji usług to jedna z ważniejszych nowości, która zmieni sposób obsługi klientów przez urzędy pracy. Osoby bezrobotne będą mogły korzystać z indywidualnych kont online, na których znajdą oferty pracy, informacje o dostępnych formach wsparcia oraz możliwość zdalnego kontaktu z doradcami zawodowymi. To rozwiązanie znacząco przyspieszy proces rejestracji, składania wniosków o wsparcie czy ubieganie się o zasiłki, a także umożliwi szybkie reagowanie na zmiany na rynku pracy.

Zmiany w systemie zasiłków

Nowa ustawa przewiduje również zmiany w systemie naliczania i wypłaty zasiłków dla bezrobotnych. Zasiłki mają być wypłacane szybciej, a proces ubiegania się o nie ma być uproszczony. Dodatkowo, zasiłki będą ściślej powiązane z aktywnością bezrobotnych, którzy będą zobowiązani do aktywnego poszukiwania pracy, uczestnictwa w szkoleniach oraz podejmowania działań mających na celu szybki powrót na rynek pracy.

Poszerzenie grupy klientów

Nowe przepisy rozszerzają również grupę osób, które mogą korzystać z usług urzędów pracy. Oprócz osób zarejestrowanych jako bezrobotne, do grupy objętej wsparciem dołączają także osoby bierne zawodowo, a także osoby, które wcześniej nie miały kontaktu z urzędami pracy, takie jak osoby z niepełnosprawnościami, długotrwale bezrobotne czy osoby niepełnosprawne. Ma to na celu włączenie szerszego kręgu osób w aktywizację zawodową oraz ułatwienie ich powrotu na rynek pracy.

Nowe instrumenty wsparcia i pakiety aktywizacyjne

Zgodnie z ustawą, urzędy pracy otrzymują nowe narzędzia wsparcia, w tym tzw. pakiety aktywizacyjne, które będą dostosowane do indywidualnych potrzeb klientów. Pakiety te mogą obejmować np. doradztwo zawodowe, szkolenia, kursy kwalifikacyjne czy wsparcie w poszukiwaniach pracy. Dodatkowo, urzędy będą mogły wspierać osoby bezrobotne w powrocie na rynek pracy, oferując różne formy zatrudnienia subsydiowanego, staży, prac interwencyjnych oraz dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej.

Ułatwienia dla rodzin wielodzietnych i samotnych rodziców

Nowa ustawa przewiduje również wsparcie dla rodzin wielodzietnych oraz samotnych rodziców, którzy często mają trudności z powrotem na rynek pracy. Ustawa wprowadza ułatwienia w dostępie do usług urzędów pracy, a także dodatkowe programy wsparcia zawodowego i szkoleniowego, które pozwolą tym osobom na łatwiejszy powrót do aktywności zawodowej.

Szerszy dostęp do Krajowego Funduszu Szkoleniowego

Zgodnie z nowymi przepisami, dostęp do Krajowego Funduszu Szkoleniowego (KFS) zostanie znacznie rozszerzony. Fundusz ten będzie mógł być wykorzystywany nie tylko przez pracodawców, ale także przez osoby bezrobotne, które chcą podnieść swoje kwalifikacje zawodowe. Wsparcie finansowe w zakresie kształcenia ustawicznego pomoże osobom bezrobotnym na szybki powrót na rynek pracy w oparciu o zdobycie nowych umiejętności.

Nowa ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia, która weszła w życie 1 czerwca 2025 roku, wprowadza szereg istotnych zmian, które mają na celu poprawę efektywności funkcjonowania urzędów pracy oraz lepsze dopasowanie ich działań do potrzeb osób bezrobotnych. Zwiększona elastyczność kontaktu z urzędami, cyfryzacja usług, nowe instrumenty wsparcia oraz szerszy dostęp do środków Krajowego Funduszu Szkoleniowego to tylko niektóre z wielu pozytywnych zmian, które będą miały realny wpływ na rynek pracy w Polsce. Dzięki tym zmianom osoby bezrobotne będą mogły szybciej i łatwiej wrócić do pracy, a ich aktywizacja zawodowa stanie się bardziej skuteczna i dopasowana do zmieniających się realiów gospodarczych.

(red.)